Exlibrary

Yazar Emel Yuna, yayına verdiği ilk kitabında, bizlerle kişileri ağzından konuşuyor. Kulağa fısıldanan kelimelerin yumuşaklık ve sükûnetine yanaşan okuru yer yer haykırış ve isyanların tokatlarıyla kendine getiriyor.

Olaylar romanın baş kişisi Feryal’in çevresinde gelişiyor gibi görünse de, akıştaki diğer karakterler, bu karakterlerin sıradışılık yüküyle mıknatıslanan kesişmeleri, romanda ve Feryal’in hayatında oynadıkları roller ile filmvari ama yaşamın içinden replikleri göz önüne alındığında, genel asimetrik örgünün de işin içine girmesiyle sadece varoluşçu çağdaş bir roman okuduğunuzu değil; ünlülerden oluşan ‘Cast’ıyla herkesin başrolde olduğu kimi ender Hollywood yapımlarını, kimi ise Amerikan bağımsız sinemasını çağrıştıran bir filmin içine girdiğinizi zannetmek mümkün Soytarı Vodvil’i okurken.

Sürükleyici olmasını tek başına bir romanın değerini arttıran bir unsur olarak görmemek gerekir. Ama sürükleyici… Algılanması zor, kendini kolay ele vermeyen özel bir üslubu iddialı tespit ve ahkâmlara prim vermeden dillendirmesi, hayatın içinden gelen sesleri, duyguları, geçici sevinçleri ve acıları için için aktaran mütevazılığı göz önüne alındığında bir ‘baş yapıt’ iddiası taşımasa da, salt bu yönüyle bile oldukça iddialı ve başarılı bir ‘ilk yapıt’la, okunası bir romanla karşı karşıya olduğumuzu söyleyebiliriz.

Sıradan hayatların sıradışılar sırasına dahilseniz, yalnız olmadığınızı göreceksiniz. Yok, şimdiye değin sıradışı insanların sıradan hayatlarına uzak düşmüşseniz, romanda onlarla tanışacak ve etrafınıza baktığınızda artık onları da farkeder hale geleceksiniz.

Bir romanın en güzel yanı da bu değil mi zaten; kendinizi bir çırpıda başka hayatların ortasında bulmanızı sağlayan, ister istemez kalbinize yapışan, bir sihir (d)okunuşu.

Yazarını arayan bir kitabın tesadüfen kaleme alınmış sayfalarından ibaret değil Emel Yuna’nın kitabı, bizzat kendi elinden çıkma; yüreğinden…

Yazar: Emel Yuna
Kitap ismi: Soytarı Vodvil
Türü: Roman
İlk yayın: Kasım 2007
Yayınevi: Cinius Yayınları
Sayfa Sayısı: 173
Online Satış: Ideefixe vitrini

Kitapla ilgili basında çıkan değerlendirmeler

Her şeyden ve herkesten ayrı

Radikal Kitap Eki - Rengin Yerli

Adını Fransa’nın Normandiya bölgesindeki bir köyden alan, 19. yüzyılın ortalarında Amerika’da ortaya çıkan vodvil tiyatrosu, Avrupalı ve Amerikalı geniş halk yığınlarının, en başta da köylülerin ve kasabalıların tiyatro salonlarını doldurmasına neden olmuş, sinema sektörünün popülaritesinin artmasıyla da gözden düşmüştü.

İçinde pandomim, dans gösterileri, şarkılar, parodiler ve hatta monologlar barındıran vodvil taşlamalardan hareketle yanılgılara ve olguların tuhaflığına dayanarak ilerleyen, hızlı bir tempoyla süregiden bir güldürü türü. Vodvil tiyatrosunu aklıma düşüren Emel Yuna’nın Soytarı Vodvil kitabı oldu.

Soytarı Vodvil bir yanıyla paranoyakların, ‘geçmiş’in bir türlü geçmemesinden musdarip genç kadınların, cinnet fantezilerini her defasında yarım bırakanların, her şeyden ve herkesten ayrı düşmüşlerin öyküsü. Diğer yanıyla ise hayatın anlamı ve değerler hakkında kafası karışık 12 Eylül gençliğinin akıl ve ruh tutulmalarının bir özeti adeta.

Mizahi yanı biraz zayıf kalsa da, kitap adındaki Vodvil’in hakkını verir şekilde hızla ilerleyen olayları, sahnede bir görünüp bir kaybolan kahramanlarıyla akıp gidiyor. Sahnedeki şarkıların yerini şiirler, monologlarınkini mektuplar alıyor.

Okur, tam da yazarın istediği gibi yollarının ne zaman birbiriyle kesiştiğini kavrayamadığımız bir grup genç insanın; işsiz yazar Feryal’in, dibe vurmuş kıskanç aşık Tolga’nın, tercih edilmeyen olduğunu hiç unutmamak için saçlarını kırparak kendini ucubeye dönüştüren Sevda’nın, ölümünün arkadaşlarına dert olduğu Berta’nın, estetik operasyonla yüzünü değiştiren cerraha “hiç kan dökmedim ben” diyerek ruhunu temizlemeye çalışan itirafçı Gökhan’ın ve hikâyede hak ettiği yeri bulamasa da bu vodvile en çok yakışan patavatsız Pedro’nun öykülerinin nelere dokunup nelere teğet geçtiğini anlamakta zaman zaman güçlük çekiyor.

Karmaşık örgü ve kurgu içindeki geri dönüşler sayesinde neyin, ne’den önce, ne’den sonra yaşandığı algının sınırlarını zorluyor. Şunu söylemek gerekir ki Soytarı Vodvil’in anti-kahramanlarının yaşama karşı haykıracakları büyük lafları var.

Bir ilk roman ama…

Akşam Kitap Eki - Karen Yardımlı

Gerçek bir yazardan beklenecek özellikler, kendine has bir dil yaratmak, klasik edebiyatı yok saymadan hatta yer yer ondan doğrudan faydalanarak modern bir roman yazabilmek; bunların hepsi Emel Yuna’nın ilk romanı olan Soytarı Vodvil’de mevcut.

Emel Yuna’nın ilk kitabı Soytarı Vodvil, yer yer postmodern, yer yer varoluşçu ve bir nebze de “arabesk” bir çağdaş Türk romanı.

Postmodern, çünkü son yıllarda izlemeye alıştığımız modern Amerikan sitcomlarında sıkça karşımıza çıkmaya başlayan neredeyse cinsiyetsiz ilişkilere rastlamak mümkün.

Varoluşçu, çünkü aynı rüyayı durmaksızın yeniden gören ve bütün insanların yüzlerinin aynı olduğuna inanan, bunalımlı bir başkahramanı anlatıyor.

Arabesk, çünkü bütün bunları umutsuz bir aşk kırıklığı üzerinde temellendirerek yapıyor.

Kitabın başkahramanı Feryal git gide içine kapanır ve etrafındaki arkadaşlarını isteyerek ya da istemeden kendinden uzaklaştırırken, bir yandan da içinde bulunduğu durumu, çıkışsızlığını sorgulamadan edemiyor. Sorguladıkça da karşısına çıkan tablo onu daha da umutsuz hale getiriyor, çünkü sorunların kaynağında “anlamsız bir dünyanın” değil, tam aksine kendi bulanık, belirsiz ve karamsar ruhunun yattığını görüyor. Özetle Soytarı Vodvil içerdiği anlamlarla son derece romantik, “anlamsızlığıyla” ise kesinlikle varoluşçu bir roman.

Romanın diğer “aktörleri” arasında Feryal’in arkadaşlarını sayabiliriz, yani Sevda’yı, Tolga’yı ve Berta’yı… Her biri Feryal’in git gide daralan dünyasının onu daha da daraltan, çıkışsızlığını adamakıllı vurgulayan birer parçası. Roman yer yer Feryal’in “dünyasından” uzaklaşıp bu insanların yaşamlarına odaklansa da aslında her şey er ya da geç yeniden Feryal’in dünyasına bağlanıyor. Bu arada söylemeden geçmeyelim; yazar Emel Yuna’nın bir ilk romanda görmeye alışık olmadığımız türden bir kurgu olgunluğuyla okurların karşısına çıktığını görmek memnuniyet verici.

176 sayfalık Soytarı Vodvil, yeni yeni adını duymaya başladığımız ama büyük bir hızla yeni “sesleri” bize ulaştıran Cinius Yayınları’ndan çıktı.

Kısacası Emel Yuna yeni kuşak Türk yazarlarından biri olmaya aday mı değil mi gibi soruları yanıtlamak henüz çok güç, şimdilik Soytarı Vodvil’in kesinlikle okumaya değer bir kitap olduğunu söylemekle yetinebiliriz, çünkü düşündürücü, eğlenceli ve hepsinden öte, bir roman için olmazsa olmaz sayılacak bir özelliğe sahip, yani son derece sürükleyici. Ayrıca merak uyandırıcı. Kalıpların ve kuralların olmadığı ilişkileri, insanları ve olayları anlatan Emel Yuna imzalı bu enteresan kitapta aslında “Her köşe oyuna dahil!”